Onder kanker verstaan we een hele groep met elkaar verwante ziektebeelden.
Bij elke vorm van kanker is er sprake van een woekering van abnormale cellen die zich bovendien ook nog kunnen verplaatsen in het lichaam.
Normale lichaamscellen groeien, delen en sterven af op een goed georganiseerde manier. Nieuwe cellen worden alleen aangemaakt om afgestorven cellen te vervangen.
Kankercellen trekken zich evenwel niets aan van deze regel: ze blijven zich delen waardoor er al snel veel meer cellen ontstaan dan er verdwijnen, er ontstaat m.a.w. een gezwel (tumor).
Bovendien hebben de cellen in het gezwel het vermogen het normale weefsel binnen te dringen en te vernietigen.
Daarom noemt men deze cellen "kwaadaardig".
Soms komen cellen los van het gezwel waarin ze zijn ontstaan. Ze komen dan terecht in de bloedsomloop of in de lymfvaten en worden meegevoerd naar andere plaatsen in het lichaam.
Daar kunnen ze zich innestelen en gewoon verder gaan met zich te delen. Ze vormen dus een nieuw gezwel elders in het lichaam. Dit noemt men uitzaaiingen of metastasen.
Kanker die zich heeft uitgezaaid, blijft echter een kanker van de plaats waar de ziekte oorspronkelijk ontstond. Borstkanker die zich heeft uitgezaaid naar de longen wordt geen longkanker, maar blijft borstkanker.
Immers, de cellen blijven nog steeds de meeste kenmerken van borstcellen bewaren.
Niet alle gezwellen zijn kwaadaardig (m.a.w. kanker). Goedaardige tumoren verspreiden zich niet in het lichaam en bedreigen het leven van de patiënt niet.
| Foto: Microscopisch beeld van een kankercel | |
 |
Op deze foto zie je hoe een kankercel wordt aangevallen door de T-lymfocyten (zgn. "natural killer"-cellen) van het immuunsysteem. Let op de tentakels van de kwaadaardige cel. |
| Bron foto: http://www.cancer-info.com/cancerdeath.htm CANCER INFORMATION AND SUPPORT INTERNATIONAL |
| Foto: Microscopisch beeld van een dode kankercel | |
| Op deze foto zie je hoe de kankercel werd vernietigd door de aanvallende cellen. De killercellen hebben zich vastgehecht aan de buitenwand van de kwaadaardige cel en hebben daar een bepaald eiwit afgescheiden. Dit eiwit heeft poriën gemaakt in de celwand, waarlangs lichaamsvocht de cel is binnengedrongen en die uiteindelijk heeft doen barsten. |
 |
| Bron foto: http://www.cancer-info.com/cancerdeath.htm CANCER INFORMATION AND SUPPORT INTERNATIONAL |
Borstweefsel begint zich te ontwikkelen nog voor een baby wordt geboren. De groei ervan wordt gecontroleerd door bepaalde hormonen.
Kleine kinderen produceren zeer kleine hoeveelheden van deze hormonen en de borst groeit dan ook zeer traag.
Bij meisjes neemt de hormoonproductie toe naarmate ze ouder worden en de borst begint zich onder hun invloed te ontwikkelen.
Tijdens de puberteit, als meisjes beginnen te menstrueren, worden er grotere hoeveelheden hormonen geproduceerd in maandelijkse cycli, vooral oestrogeen en progesteron.
Tijdens de zwangerschap bereikt de borst zijn uiteindelijke mature staat, die ervoor zorgt dat er melkproductie kan plaatsvinden.
De borst blijft in deze staat tot de menopauze. Vanaf dan produceren de eierstokken steeds minder hormonen, waardoor de borsten - die niet langer worden gestimuleerd door de hormoonproductie - kleiner en minder dik worden.
De borst van een vrouw is hoofdzakelijk opgebouwd uit:
|
 |
| Bron tekening: http://www3.cancer.org/cancerinfo BREAST CANCER RESOURCE CENTER |
Lymfvaten zijn zoals bloedvaten, maar ze vervoeren lymfe in de plaats van bloed. Lymfe is een heldere vloeistof die immuuncellen bevat en weefselafval dat afkomstig is van geïnfecteerde plaatsen in het lichaam. De meeste lymfvaten van de borst leiden naar de lymfknopen die zich in de oksel bevinden. Lymfknopen (vaak verkeerdelijk lymfklieren genoemd) zijn kleine boonvormige verzamelingen van immuuncellen die van groot belang zijn bij het bestrijden van infecties.
Sommige kwaadaardige cellen hebben het vermogen binnen te dringen in lymfvaten. Als ze dat doen, worden ze met de lymfe meegevoerd naar de lymfknopen. Daar kunnen ze dan weer beginnen groeien en een zwelling van de lymfknopen veroorzaken.
Als de borstkankercellen erin geslaagd zijn om in de lymfknopen te groeien, is de kans dat ze ook al naar andere organen zijn verspreid groter. Voor het bepalen van de beste behandelingswijze is het van belang te weten of de borstkankercellen de lymfknopen in de oksel hebben aangetast.
| De borst wordt verdeeld in kwadranten. Hiernaast ziet u een schema van de verdeling van borstkankergevallen over de vier kwadranten. | 
| |
| Bron tekening: http://www.breastdoctor.com |
De meeste borstgezwellen zijn goedaardig, d.w.z. geen kanker.
In principe is een gezwel ofwel goedaardig ofwel kwaadaardig. Door het weefselonderzoek van de anatoom-patholoog heeft men hierover 100% zekerheid. Er is nog niet aangetoond dat een oorsponkelijk goedaardig gezwel door een of andere transformatie na verloop van tijd kwaadaardig kan worden.
De meeste gezwellen in de borst worden veroorzaakt door "fibrocystische" veranderingen.
Fibrose verwijst naar de vorming van bindweefsel of littekenweefsel, cysten zijn holtes gevuld met vloeistof.
Pijn of zwelling van de borst wijst vaak op fibrocystische veranderingen. De borsten kunnen knobbelachtig aanvoelen. Fibroadenomen komen meestal voor bij jongere vrouwen. Het grootste gedeelte van de borstgezwellen die zich voordoen in de leeftijdsgroep tussen 15 en 25 jaar betreffen fibroadenomen.
In de leeftijdsgroep van 30 tot 40 jaar zijn 15 % van alle voelbare borstgezwellen fibroadenomen.
Klinisch zijn deze gezwellen glad, stevig en gemakkelijk te bewegen.
Er wordt algemeen aanvaard dat fibroadenomen het beste operatief worden verwijderd bij vrouwen ouder dan 25 jaar. Nochtans wordt er niet aangenomen dat fibroadenomen het risico op borstkanker vergroten.
Papillomen zijn kleine gezwellen die voorkomen in de hoofdmelkgangen net onder de tepelhof.
Soms produceren ze een geel vocht of zorgen ze voor een intrekking van de tepel.
Ze komen het meeste voor bij vrouwen tussen 30 en 50 en de behandeling bestaat uit operatief verwijderen van de melkgang om kanker uit te sluiten.
Goedaardige borstgezwellen
Patiënten die regelmatig knobbeltjes in de borst ontwikkelen, die zo groot worden dat men ze kan voelen en dus kan wegnemen, hebben een iets grotere kans om op een dag een bolletje te hebben dat kwaadaardig is.
Laten we het voorbeeld nemen van een vrouw van 35 jaar die al 3 borstbiopsieën heeft gehad, die allemaal goedaardig bleken te zijn en laten we haar vergelijken met een vrouw van 35 jaar die nog geen knobbels heeft gehad. Bij de vrouw met de biopsiën is er een toename van 0,5% van de kans dat zij in de eerstvolgende 5 jaar borstkanker zal ontwikkelen. Dit is een zeer geringe verhoging van het risico. Over haar volledige leven (tot de leeftijd van 90+ jaar) heeft zij 5 procent meer kans om borstkanker te ontwikkelen.
Bij goedaardige borstgezwellen zoals "fibroadenomen" of "papillomen" doet zich een abnormale groei van cellen voor, maar de cellen verspreiden zich niet naar andere organen in het lichaam.
Daarom zijn deze gezwellen niet levensbedreigend.
Fibroadenomen
Papillomen
Bijkomende vragen van bezoekers |
Meer informatie over de soorten borstkanker, vindt u in het onderdeel "Soorten borstkanker".